Een beest van een constructie. Een corpusonderzoek naar taalinterne en -externe variatie in de Evaluatieve Binominale Constructie.
(2025) Congres 55 Jaar Studie Nederlands in Indonesië — Location: Jakarta (Online) (18.November.2025)
Files
PPT_Eenbeestvaneenconstructie.pdf
Open Access - Adobe PDF
- 1.15 MB
Details
- Authors
- Abstract
- In het Nederlands worden vaak uitdrukkingen zoals 'een schat van een hond' of 'een beest van een wagen' geproduceerd. Deze uitdrukkingen worden binnen de Constructiegrammatica als voorbeelden van de Evaluatieve Binominale Constructie (EBC) bestempeld [1-2]. De Nederlandse constructie heeft al veel pennen in beweging gebracht (o.a. [3-4]), maar werd nog niet eerder aan een grondige vergelijkende corpusstudie onderworpen. Deze studie heeft twee doelstellingen. Ten eerste zullen we een overzicht geven van de vormelijke en semantische kenmerken van de Nederlandse constructie op basis van de top 20-patronen. Hiervoor werd een beroep gedaan op het nlTenTen20 corpus op Sketch Engine [5]. Ten tweede zullen we een verkennend onderzoek voorstellen dat als doel heeft om een specifiek patroon in het Nederlands, namelijk ‘een beest van een X’, vormelijk te vergelijken met vijf andere talen uit drie taalfamilies: Germaanse (Duits, Engels en Noors), Romaanse (Spaans) en Finoegrische (Fins) talen. Dit tweede luik zal gebaseerd zijn op de parallelle corpora OpenSubtitles 2018. De voorlopige bevindingen wijzen erop dat talen die typologisch het verst van het Nederlands afstaan - zoals het Fins - ook de grootste vormverschillen vertonen. Het Spaans lijkt qua vormkenmerken een tussenpositie in te nemen tussen de Germaanse talen en het Fins. Bronnenlijst:[1] Foolen, A. (2004). Expressive binominal NPs in Germanic and Romance languages. In G. Radden & K.-U. Panther (Eds.), Studies in linguistic motivation (pp. 75–100). De Gruyter.[2] Goethem, K. V. (2023). Een pracht van een constructie vs. een prachtconstructie: Een vergelijkende corpusstudie van de syntactische en morfologische Expressieve Binominale Constructie. Nederlandse Taalkunde, 28(3), 325-349. https://doi.org/10.5117/NEDTAA2023.3.004.GOET [3] ten Wolde, E. (2023). The English Binominal Noun Phrase: A Cognitive-Functional Approach. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/9781108921893[4] Verhagen, A. (2005). Constructiegrammatica en ‘usage based’ taalkunde. Nederlandse Taalkunde, 10, 197-222.[5] Kilgarriff, A., Baisa, V., Bušta, J., Jakubíček, M., Kovář, V., Michelfeit, J., Rychlý, P., & Suchomel, V. (2014). The Sketch Engine: Ten years on. Lexicography, 1, 7--36.
- Affiliations
Citations
De Wispelaere, T., & Van Goethem, K. (2025). Een beest van een constructie. Een corpusonderzoek naar taalinterne en -externe variatie in de Evaluatieve Binominale Constructie. Congres 55 Jaar Studie Nederlands in Indonesië, Jakarta (Online). https://hdl.handle.net/2078.5/271171